Dieta GAPS – co to jest?

TU KLIKNIJ JEŚLI WOLISZ SŁUCHAĆ ZAMIAST CZYTAĆ

Na czym polega? Z czego się składa a co wyklucza? Co można na niej jeść a czego nie można? I jak zacząć? – na te pytania znajdziesz odpowiedź w tym artykule.

WSTĘP

Dieta GAPS to jeden z czterech podstawowych filarów Protokołu GAPS i powinna być wprowadzana zawsze razem z pozostałymi trzema, aby była skuteczna i bezpieczna.

Dieta GAPS, w przeciwieństwie do innych popularnych diet, nie opiera się jedynie na eliminacji tego co szkodzi, ale przede wszystkim na dostarczaniu składników, które odżywiają i karmią organizm na głębokim poziomie komórkowym. „Bo organizm, który choruje jest przede wszystkim niedożywiony”. Dieta GAPS opiera się w swoich założeniach na tych 4 podstawowych zasadach:

1. Eliminacja produktów, które karmią patogeny (ponieważ zależy nam na tym, aby patogennych, czyli chorobotwórczych bakterii, grzybów i pasożytów w naszym organizmie było jak najmniej)
2. Eliminacja produktów, które podrażniają ścianę jelita i pogłębiają stan zapalny (niektóre produkty spożywcze działają na ścianę jelita jak szczoteczka na otwartą ranę; aby wyzdrowieć musimy ograniczyć ich spożywanie)
3. Włączenie produktów, które karmią korzystne bakterie (dzięki temu można przywrócić równowagę mikrobiomu)
4. Włączenie produktów, które dostarczają budulca i substancji odżywczych (chodzi o te składniki, które faktycznie budują komórki i tkanki naszego organizmu a także uzupełniają niedobory)

NA CZYM POLEGA DIETA GAPS?

Dieta GAPS polega na wykluczeniu produktów, które powodują stan zapalny w organizmie, podrażniają ścianę układu pokarmowego i karmią patogenne bakterie, grzyby i pasożyty oraz na włączeniu do codziennego jadłospisu produktów, które budują i odżywiają organizm a także wspierają korzystny mikrobiom.  

Z CZEGO SKŁADA SIĘ DIETA GAPS?

Dieta GAPS składa się z pokarmów, które są NIEZBĘDNE (czyli wymagają włączenia do jadłospisu i stanowią jego podstawę) oraz tych które są DOZWOLONE (czyli dodatkowe; mogą, ale nie muszą być włączone do codziennego odżywiania).

Pokarmy NIEZBĘDNE

Ja nazywam je „babcinymi superfood’ami „(inaczej „GAPS superfood’ami”).

Stanowią one podstawę Diety GAPS i dzielą się na 5 grup:

1. Wywary kolagenowe GAPS i zupy krem na tych wywarach
2. Kiszonki i soki z kiszonek
3. Nabiał fermentowany w domu według zasad GAPS
4. Podroby i jaja
5. Tłuszcze zwierzęce

To właśnie te produkty stanowią około 85% Faz Wstępnych Diety GAPS i około 80% Pełnej Diety GAPS. Dostarczają budulca, substancji odżywczych i pokarmu dla korzystnego mikrobiomu! Wszystko, co niezbędne, aby nasz organizm mógł zdrowieć!

UWAGA! Choć te produkty stanowią podstawę Diety GAPS to nie oznacza to, że już od początku muszą spożywane w dużych ilościach! Wprowadzenie tych produktów jest stopniowe i dostosowane do indywidualnej sytuacji każdej osoby. Zwykle zaczyna się od małych ilości. Przykładowo: jednej łyżeczki soku z kiszonej kapusty raz dziennie do posiłku (a w niektórych sytuacjach nawet: jednej kropli).

Pokarmy DOZWOLONE

To produkty, które stanowią dodatek w diecie. Mogą być wprowadzane w zależności od etapu diety, możliwości układu trawiennego danej osoby i ogólnego stanu jej zdrowia. A więc to, które produkty z listy DOZWOLONYCH rzeczywiście pojawią się w Diecie GAPS danej osoby jest sprawą indywidualną i często zmienną. Mowa o takich produktach jak: orzechy i wypieki z nich przygotowywane (chleby, ciasta), warzywa, owoce, kawa, alkohol, sery, kakao, desery GAPS itd.

JAKIE PRDUKTY NA DIECIE GAPS SĄ WYKLUCZONE?

Wszystkie, które karmią patogeny, podrażniają ścianę jelita i są prozapalne. A więc:

1. Wszystkie odmiany zbóż i ich produkty. Zboża zawierają skrobię, złożone węglowodany, białka (gluten i inne) oraz substancje antyodżywcze. Są trudne do strawienia i podrażniają ścianę jelita oraz inne narządy w organizmie.
2. Wszystkie warzywa skrobiowe i produkty z nich wytwarzane. Oprócz skrobi zawierają wiele substancji antyodżywcze, z którymi zupełnie nie radzi sobie chorujący organizm.
3. Cukier oraz wszystkie produkty zawierające cukier. Jest idealnym pożywieniem dla patogennych mikrobów w jelitach. Bez całkowitego zrezygnowania z cukru rafinowanego nie ma mowy o uzdrowieniu układu pokarmowego ani żadnego innego obszaru w organizmie.
4. Skrobiowe fasole i rośliny strączkowe. Ze względu na zawartość skrobi, substancji antyodżywczych a także tego, że są bardzo ciężko strawne przez zdrowy organizm a zupełnie nie strawne przez chorujący. Niektóre rodzaje fasoli pojawiają się w Diecie GAPS po wcześniejszym, odpowiednim przygotowaniu ich i dopiero u osób u których nastąpił pierwszy etap gojenia układu pokarmowego.
5. Laktoza i wszystkie produkty zawierające laktozę. Produkty mleczne czy to pasteryzowane czy surowe zawierające laktozę dokarmiają patogenne mikroby w jelitach oraz powodują wiele nieprzyjemnych dolegliwości. W Diecie GAPS spożywamy jedynie nabiał fermentowany w domu, według zasad GAPS, minimum 24 godziny, który praktycznie jest pozbawiony laktozy.
6. Żywność przetworzona. Wszelkiego rodzaju żywność i napoje, które zawierają przetworzone oleje (zwłaszcza roślinne) konserwanty, substancje chemiczne i inne toksyczne dodatki. Fast food’y.
7. Niektóre rodzaje serów, alkoholi i innych produktów również są wykluczone z Diety GAPS i są dokładnie opisane w artykule „Produkty dozwolone i niedozwolone na GAPS” na tej stronie.

Jeśli w tym momencie pomyślałeś/aś: „To nie dla mnie! Nie dam rady zrezygnować z chleba, makaronu, Snikersa itp …” daj mi jeszcze minutkę i przeczytaj kolejne 4 zdania!

Pamiętasz, jak pisałam na początku, że Dieta GAPS nie opiera się tylko na eliminacji (jak inne popularne diety) ale również na KARMIENIU? I to jest kluczowa różnica! Jeśli nie możesz wyobrazić sobie eliminacji powyższych produktów, możesz zacząć od włączenia tych które stanowią BAZĘ odżywiania – babcinych superfood’ów! Z doświadczenia w pracy z klientami i mojego własnego procesu zdrowienia wiem, że osoby, które rozpoczynają od ODŻYWIANIA organizmu z większą lekkością, po jakimś czasie, zaczynają rezygnować z tego co im nie służy (choć wcześniej sobie tego nie wyobrażały!).

CO MOŻNA JEŚĆ NA DIECIE GAPS?

A więc co można jeść na Diecie GAPS? To jest sprawa indywidualna. To co Ty będziesz mogła/mógł jeść na Diecie GAPS zależy od tego na co chorujesz, jakie masz objawy i symptomy a także na jakim etapie zdrowienia czy Diety jesteś. Zwykle na samym początku większość osób dobrze toleruje wywary mięsne wraz z mięsem i warzywami z tych wywarów (np. drobiowe, wołowe), zupy warzywne i zupy krem na tych wywarach (np. zupa krem z dyni), potrawki i gulasze (np. gulasz wołowy, duszone żeberka, duszone udka z kaczki), kogel mogel (czyli deser z surowych żółtek z miodem), podroby (smażoną wątróbkę, gulasz z serc drobiowych), soki z kiszonek, domowy jogurt GAPS czy surowe żółtka lub gotowane na miękko. Wszystko to w towarzystwie zdrowych tłuszczy jak surowe masło, surowa śmietana czy smalec.

W miarę jak układ pokarmowy zdrowieje i może trawić bez przeszkód również inne pokarmy, można wprowadzić: wypieki z mąki orzechowej, kokosowej czy dyniowej (ciasta, chleby, ciasteczka), warzywa duszone, kiszone i surowe, sałatki, surówki, mięsa i jaja przygotowywane na najróżniejsze sposoby, owoce i desery owocowe, lody GAPS itp.

CZEGO NIE MOŻNA JEŚĆ NA DIECIE GAPS?

Patrz punkt „Produkty wykluczone” 🙂

JAK ZACZĄĆ?

Dietę GAPS (a tak naprawdę to Program GAPS) najlepiej zacząć od zbudowania bazy. Od bazy karmienia i odżywiania. Chodzi o to by poznać, wypróbować i wprowadzić do codzienności 20 elementów, które są niezbędne, aby rozpocząć Protokół GAPS, jeszcze zanim rozpoczniemy ten Protokół. Aby Ci to ułatwić, stworzyłam projekt „Nowy rok z GAPS” („20 kroków do GAPS”).

Jeśli rozpoczęcie Protokołu GAPS porównamy do wyjazdu na wakacje to projekt „20 kroków do GAPS” jest jak pakowanie walizki. Chodzi o ty by w momencie startu mieć już wszystko naszykowane (spakowane)! Dzięki temu ten start będzie lekki i skuteczny!

Chcesz otrzymać więcej informacji na temat Projektu „20 kroków do GAPS” wypełnij poniższy formularz kontaktowy.

Pozdrawiam serdecznie

Julia